انواع ختنه:

1.         بريدن علفه يا پوسته اطراف چوچوله با يا بدون برش  كامل يا بخشي از آن،

2.     بريدن چوچوله  همراه با برش كامل يا بخشي از لابيامينورا يا لايه هاي داخلي اندام جنسي ،

3.      بريدن همه يا بخشي از اندام تناسلي وبخيه زدن يا باريك ساختن ورودي اندام جنسي زن،

4.     ساير روش هاي چاك دادن، بريدن، كشيدن، داغ كردن، اوراق كردن اندام چوچوله يا ورودي اندام جنسي، وارد كردن هرگونه ماده خورنده به دليل خونريزي وانسداد يا تنگ ساختن راه ورودي آن     ..

       طبق آخرين آمارگيري سازمان جهاني بهداشت تقريباً بيش از 160 ميليون نفر از زنان در بيش از 30 كشور آفريقايي و آسيايي ختنه شده اند. در واقع روزانه تعداد زيادي از دختربچه‌هاي بي گناه بين سنين 4‌‌ تا 10 ساله در كشورهاي ذكر شده ختنه مي‌شوند. عملي كه طبق آمار منتشره سازمان ملل هر روزه بر روي 6‌ هزار‌ دختر بچه انجام مي‌گيرد. بيش از 79‌‌ درصد دختران در كشورهاي آفريقايي و 12‌‌ درصد در كشورهاي آسيايي قرباني اين مسئله مي‌شوند. اين در حالي است كه در تعدادي از كشورها نظير سودان و سومالي بيش از 98‌‌ درصد است. در گامبيا 89‌‌ درصد زنان به به زور تحت اين عمل قرار مي‌گيرند. ختنه دختران در 70‌‌ تا 80‌‌ درصد موارد با وسايل آلوده و غيربهداشتي بدون استفاده از هيچ داروي موضعي انجام مي‌شود. در نتيجه خطر مرگ و شوك، خونريزي‌هاي شديد و گاهي غيرقابل كنترل كه منجر به مرگ مي‌شود، عفونت‌هاي موضعي و عمومي بدن كه اغلب به درمان‌هاي پزشكي احتياج دارند، زياد است. از عوارض ديگر اين عمل، درگيري‌ها و بيماري‌هاي رواني، ايجاد جوشگاه (اسكار) در قسمت بريدگي‌ها با طول و گستردگي زياد، عفونت‌هاي حاد و مزمن دستگاه تناسلي و ادراري، احساس دردهاي غيرقابل تحمل در صورت قادر بودن به رابطه جنسي، مشكلات نازايي، خطرات و مشكلات ناشي از حاملگي و به خصوص زمان زايمان است. اين عمل از طريق روش‌هاي مختلفي انجام مي‌شود و با توجه به نوع انجام اين عمل شدت عوارض متفاوت است. وحشيانه‌ترين روش در كشورهاي سومالي، سودان و همچنين اتيوپي به كار مي‌رود. 5‌ درصد زنان در كشورهاي مذكور به علت برش‌هاي طولاني و عميق و جوشگاه‌هاي (اسكار‌ها) ‌زخمي حتي قادر به رابطه جنسي با شوهران خود نيستند و تا پايان عمر رابطه جنسي ندارند و يا در صورت انجام اين امر و حامله شدن قادر به زايمان طبيعي نخواهند بود. در اين صورت زايمان آنها با جراحي انجام شده و يا در نقاط دورافتاده به علت خطرات ناشي از زايمان طبيعي خود و نوزادانشان فوت مي‌كنند. آمار مرگ ومير اين زنان و نوزادان آنها نزديك به يك ميليون در سال تخمين زده شده است.

گروه های سنی ختنه شوندگان:

دختران 4 تا 14 سال

نوزادان،

زنان آماده براي ازدواج،

زنان پس از اولين زايمان

شرایطی که در آن ختنه انجام می شود:

اين عمل حساس نيز معمولا توسط جراحان سنتي شامل قابله ها، سلماني ها وبدون بيهوشي و با استفاده از تيغ تراش، هرچيز تيز وبرنده و حتي شيشيه شكسته صورت مي گيرد! ختنه دختران عموما با فشار وجراحت رواني نيز همراه است و شامل درد و شكنجه، شوك، بريده شدن محل نگهداري ادرار و زخم شدن قسمت بيروني اندام جنسي است. اين عمل گاهي نيز منجربه مسموم شدن خون، نازايي، و مانع از كار آنان شده وگاهي نيز بر اثر عفونت حاصل از آن منجر به مرگ مي شود

بعد اجتماعی ختنه:

  خشونت عليه حقوق بشر را مي توان اولين نمود بيروني عمل ختنه دختران وزنان دانست. فقدان مقدمات واصول اوليه بهداشتي ورعايت استانداردهاي يك عمل جراحي نيز از عوامل آن بشمار مي رود. از سوي ديگر اين عمل نوع ديگري از تبعيض جنسي عليه زنان مي باشد. واز اينرو با برخي از اصول اوليه كنوانسيون منع هر گونه خشونت عليه زنان وهمچنين حقوق كودكان در تناقض است.ص  متاسفانه گاهي برحي دولتها از دادن اطلاعات مربوط به ختنه زنان پرهيز مي كنند. در اينگونه موارد معمولا چنين استدلال مي شود كه اين امر موضوع خصوصي بوده وافراد وخانواده هابه اختيار ودر چارچوب آزادي خود عمل مي كنند. درحاليكه پيامد هاي رواني، بهداشتي ودلايل اجبارآن، اين موضوع را در صدر مسايل جامعه، دولتها وجامعه بين الملل قرار مي دهد. امروزه ميثاق ها ومعاهدات بسياري در سطح بين الملل وجود دارد كه ناظر بر حذف هر گونه خشونت وستم عليه ويژگي هاي فرهنگي آسيب رسان است. ميثاق حقوق كودك، ميثاق حذف هرگونه خشونت عليه زنان، منشور آفريقايي حقوق ورفاه كودكان. 

تاریخچه مطرح شدن ختنه بعنوان نوعی خشونت علیه زنان:

براي نخستين بار سازمان يونسكو در سال 1979 به موضوع ختنه زنان اشاره كرده ودر سال بعد نيز به ضرورت جلوگيري از اين امر با بهره گيري از آموزش عموم مردم و زنان، اعضاي بهداشت كار سنتي و رهبران اجتماعات محلي تاكيد نهاد.

به گفته بنیاد جمعیت سازمان ملل این عمل حقوق اساسی زنان و دختران را نقض می‌کند و به سلامتی آنان صدمات جدی وارد می‌آورد. ۶ فوریه روز بین‌المللی علیه ناقص‌سازی جنسی زنان نامگذاری شده است

افراد سرشناس مخالف ختنه:

واريس ديري زن آفريقايي است كه در كودكي ختنه شده است. زني كه در بيابان‌هاي سومالي به دنيا آمده و حال به عنوان يك سوپر مدل و سفير سازمان ملل در نيويورك زندگي مي‌كند. او در 13 سالگي از خانه اش فرار مي‌كند زيرا نمي‌خواسته تن به ازدواج اجباري با يك مرد 60‌‌ ساله در ازاي پنج شتر بدهد. هيبو، خواننده‌اي است اهل سومالي. موضوع بسياري از ترانه‌هايي كه وي مي‌خواند دردهاي وحشتناكي است كه در كودكي كشيده است. ديگر مبارز مشهور و مبلغ مبارز با اين عمل در آفريقا يك سنگالي است. فيلم مولاده محصول كشور سنگال در سال 2004‌‌ است و توسط عثمان سمبنه كارگردان و نويسنده معروف، ساخته شده است. هيبو هم از كساني است كه از خانه‌اش فرار كرده است. در كنسرت‌هايش در امريكا هميشه ترانه‌هايي هم در باره ختنه زنان مي‌خواند. انگار درد ختنه از ياد نمي‌رود، اين درد، زنان دردكشيده را نابود مي كند و با آنان خانواده‌شان را نيز به كام نابودي مي‌كشاند.

تاثیر اقدامات بین المللی:

با اینکه دولت مصر از سال ۱۹۹۷ میلادی این رویه را ممنوع اعلام کرد اما ختنه زنان کماکان در برخی نواحی این کشور ادامه دارد

خوشبختانه شواهد حاکی از اين است که در کشورهايی چون بنين، بورکينافاسو، آفريقای مرکزی، اريتره، اتيوپی، کنيا، نيجريه، تانزانيا و يمن تلاش های يونيسف تا حدی به ثمر نشسته است و ميزان شيوع اين عمل ضدانسانی کاهش پيدا کرده است. ليکن برای ريشه کن کردن ختنه زنان نياز به همکاری تنگاتنگ دولت ها، انجمن ها و سازمان های بين المللی هست. علاوه بر کشورهای آفريقايی و خاورميانه در کشورهای مهاجرپذيری چون استراليا، کانادا، نيوزلند، آمريکا و برخی کشورهای غرب اروپا نيز آمار بالايی از اين عمل غيرانسانی به دست آمده است که بايد برای مبارزه با آن دولت ها قوانين جزايی سختی وضع کنند. يونيسف برای مبارزه با ختنه زنان از تمام قدرت و نفوذ خود استفاده می کند و با صرف هزينه های گزاف سعی در ريشه کن کردن اين عمل ضدانسانی دارد ليکن بدون کمک دولت ها هيچ حرکتی امکان پذير نخواهد بود

تاريخچه ختنه زنان:
در مورد چگونگي و تاريخچه پيدايش ختنه زنان نقل قول ها و اسناد متفاوتي موجود است. از جمله آنكه گفته ميشود اين موضوع اول بار در مصر و اتيوپي ظهور كرده است. گاها گفته شده است از زمان هرودت ختنه زنان وجود داشته است.
منبع ديگري ميگويد كه 163 سال پيش از ميلاد مسيح ختنه زنان پذيرفته و اعمال ميشده است. نوشته اي مكتوب در موزه بريتانيا كه روي كاغذ مخصوص مصري كه از خمير چوب ساخته ميشده نوشته شده است.اين كاغذ پاپيروس مصري نام دارد.
يك جغرافيا دان يوناني گزارش داده است كه در سفر به مصر 25 سال قبل از ميلاد مسيح ختنه زنان را مشاهده كرده است و ديده است كه دختران پيش از ازدواج ختنه ميشوند.اين مورد هم در مورد رومي ها و هم عرب ها نيز گزارش شده است.در بخشي از فرهنگ هاي ملل مختلف ختنه زنان تقسيم بندي ميشده است.بعنوان مثال برده ها بسيار راديكال تر ختنه ميشده اند تا نتوانند بار دار شوند. بدين ترتيب زن برده قيمت بالاتري داشته است.كمبود مواد غذائي در نقاطي از آسيا و آفريقا باعث ميشده است كه ختنه زنان بمراتب بيشتر و راديكال تر انجام گيرد تا از تكثير جمعيت جلوگيري شود.از دلائل ديگر مردسالاري بوده است كه در نتيجه ختنه زنان مردان لذت بيشتري ميبرده اند.اين عمل در مورد زنان بيوه نيز انجام ميشده است تا نتواند مجددا ازدواج كند.گفته ميشود از دلائل ديگر اعتقادات و باورهاي فراعين مصر بوده است مبني بر اينكه خدايان بي سكسوال بوده اند. آنان عقيده داشته اند كه روح مرد در اين بخش آلت تناسلي زنان و روح زن در بخش پوستي آلت مردانه كه بريده ميشود نهفته است